Calamari Union Nereden İzlenir?

1985 yapımı Calamari Union, Aki Kaurismäki’nin erken dönem imzasını taşıyan, türler arasında gezinen bir kara komedi. Film, adlarının neredeyse tamamı Frank olan bir grup işçi sınıfı erkeğinin, yaşadıkları mahalleden sıkılıp daha iyi bir hayat vaadi olan Eira semtine doğru yola çıkmasını anlatıyor. Aralarında tek ismi farklı olan Pekka da vardır. Konu bu kadar basit; ancak yolculuk, başıboş köpeklerden bozuk sokak lambalarına uzanan bir dizi absürt ve sıradan engelle ilerliyor. Kaurismäki’nin karakteristik oyuncu performansları ve donuk mizah anlayışı, bu basit hikâyeyi neredeyse bir varoluşsal hicve dönüştürüyor.

Filmin tonu, yönetmenin diğer işlerine aşina olanlar için tanıdık: mesafeli, kuru ve melankolik bir mizah var. Ancak Calamari Union, Kaurismäki’nin sonraki filmlerine göre daha dağınık ve deneysel bir yapıda. Diyalogların azlığı, karakterlerin uyuşuk halleri ve siyah-beyaz görüntüler, filmi bir tür punk-varoluşçu yol hikâyesine çeviriyor. Geleneksel bir anlatı ve net bir mesaj bekleyenler için zorlayıcı olabilir; ama yönetmenin sinemasının bu ilk dönemlerine ilgi duyanlar, filmin kendine özgü ritmini takdir edecektir. Özellikle Kaurismäki’nin işçi sınıfına bakışındaki içten ama mesafeli tavrı seven izleyicilere hitap eden bir yapım.

Kısacası Calamari Union, sinemanın ana akımının dışında, kendi kuralları olan bir dünyadan bahsediyor. Türkiye’de MUBI kataloğunda yer alıyor.