The Accountant of Auschwitz Nereden İzlenir?

“The Accountant of Auschwitz”, savaş suçlarının üzerinden onlarca yıl geçtikten sonra adaletin pes etmeyen takibine odaklanan, rahatsız edici ama bir o kadar da gerekli bir belgesel. Yapım, 2015 yılında Almanya’da görülen ve dünya çapında yankı uyandıran bir davanın perde arkasına iniyor: 93 yaşındaki Oskar Gröning’in, Auschwitz-Birkenau toplama kampında görev yapmış bir “muhasebeci” olarak yargılanması. Film, bu yaşlı adamın geçmişiyle yüzleşmesini değil, daha çok hukuk sisteminin, bir soykırımın parçası olan her bir bireyi, ne kadar küçük bir rol oynamış olursa olsun, nasıl sorumlu tutmaya çalıştığını sorguluyor.

Belgesel, klasik bir “suçlu mu, suçsuz mu” ikileminin ötesine geçiyor. Yönetmen Matthew Shoychet, izleyiciyi sadece mahkeme salonuna değil, aynı zamanda tarihçilerin, hukukçuların ve hayatta kalanların zihinlerine de davet ediyor. Gröning’in savunması, “Ben sadece bir dişliydim, kimseyi öldürmedim” cümlesi etrafında şekilleniyor. İşte tam da bu noktada belgesel, bürokrasinin ve itaatin sıradanlaştırdığı dehşeti sorguluyor. Alan Dershowitz gibi isimlerin yorumları, davanın hukuki ve etik boyutlarını katman katman açarken, hayatta kalanların tanıklıkları ise soğuk mahkeme kayıtlarına insani bir sıcaklık katıyor. Film, “Nazi avcılığı” kavramının 21. yüzyıldaki son örneklerinden birini, tüm çelişkileriyle gözler önüne seriyor.

78 dakikalık süresi boyunca belgesel, ne kurbanların acısını sömürmeye ne de sanığı şeytanlaştırmaya yelteniyor. Bunun yerine, soğukkanlı bir gazetecilik titizliğiyle, adaletin geciktiğinde bile nasıl bir anlam taşıyabileceğini sorguluyor. Özellikle davanın yaşlı sanığın sağlık durumu ve geçen zaman nedeniyle aldığı eleştiriler, belgeselin en çarpıcı bölümlerinden. “The Accountant of Auschwitz”, tarihin karanlık bir sayfasını karıştırmaktan çekinmeyen, ancak bunu yaparken izleyiciyi manipüle etmeyen, düşündüren bir yapım. Eğer suç, tarih ve etik üzerine sağlam temellere oturan belgesellerden hoşlanıyorsanız, bu film tam size göre.