La cripta e l'incubo Nereden İzlenir?

1964 yapımı La cripta e l'incubo, gotik korku sinemasının altın çağından çıkıp gelmiş, üzerinde toz birikmiş bir mücevher gibi. Camillo Mastrocinque'un yönettiği film, İtalyan korku geleneği ile İspanyol mekân kullanımını birleştiriyor. İzlerken, aslında birbirine çok benzeyen iki ayrı yapımın (birbirinin devamı niteliğindeki iki ayrı film) birleştirilmiş hali olduğunu hissetmek mümkün; bu da anlatıya tuhaf, rüya benzeri bir süreklilik katıyor. Konu, bir şatonun lanetli geçmişi ve bu geçmişin günümüze (filmin çekildiği döneme) yansıyan gölgeleri etrafında dönüyor. Soylu bir ailenin kızı, bir cadının hayaleti tarafından ele geçirilmeye başlandığında, aile reisi (Christopher Lee) karanlık bir kehaneti durdurmaya çalışır.

Filmin en büyük kozu, kuşkusuz Christopher Lee'nin varlığı. Lee, burada her zamanki gotik canavar rollerinden farklı olarak, lanetin pençesindeki bir baba figürünü canlandırıyor. Onun soğukkanlı ama içten içe tükenmiş performansı, filmin atmosferini taşıyan ana direk. Ancak asıl ilgi çekici olan, filmin görsel dili. Mastrocinque, karanlık koridorları, loş ışıklı merdivenleri ve kadavra gibi duran heykelleri öyle bir kullanıyor ki, mekânın kendisi bir karaktere dönüşüyor. Siyah-beyaz görüntüler, gölgeleri ve sisleri öne çıkararak, modern korku filmlerinin aksine, gerilimi kan veya sıçrama efektleriyle değil, sürekli bir huzursuzluk hissiyle kuruyor. Bu, izleyiciyi ekrana kilitleyen türden bir rahatsızlık.

Hikâye ilerledikçe, kehanetin ve lanetin ağırlığı her karakterin üzerine çöküyor. Film, klasik bir "cadı mahkemesi" hikâyesini alıp, onu daha kişisel ve psikolojik bir çatışmaya dönüştürüyor. Bazı yan hikâyeler ve karakterler (özellikle bir gezgin satıcı ve bir hizmetçi) dönemin klişelerini taşısa da, ana anlatının gotik şiirselliği bu eksiklikleri gölgede bırakıyor. Özellikle finaldeki kehanetin gerçekleşme şekli, dönemi için cesur ve akılda kalıcı bir kapanış sunuyor. Film, korkudan çok bir kader trajedisi gibi hissettiriyor; bu da onu günümüzün "korku" etiketli yapımlarından ayıran en önemli özellik.

Eğer atmosferik, yavaş yanan ve klasik İtalyan korku sinemasının o kendine has melankolisini seviyorsanız, La cripta e l'incubo tam size göre. 82 dakikalık süresi boyunca sizi 19. yüzyılın karanlık bir köşesine hapsediyor ve bırakmıyor. Türkiye'de Cultpix platformunda izlenebilir.